Izvo zviitiko, manzwiro, pfungwa, uye zvakatipoteredza zvinokanganisa kudzidza
Sezvo zita rinoratidza, kudzidza kwehupenyu kunosanganisira kudzidza kubva pane zvakaitika. Iyi nyanzvi yakarongedzwa nemudzidzisi wepfungwa David Kolb uyo aive nekufurirwa nebasa revamwe vanyori vechechi, pamwe naJohn Dewey , Kurt Lewin , naJean Piaget .
Maererano naKolb, rudzi urwu rwekudzidza runogona kurondedzerwa se "nzira iyo ruzivo rwakasikwa kuburikidza nekushandurwa kwechiitiko.
Zivo inokonzerwa nekubatana kwekubata uye kuchinja chiitiko. "
Chiitiko chinodzidza chidzidzo chinopesana nekunzwisisa uye kugadzirisa mafungiro munyaya idzi dzinonzwisisika dzinosimbisa basa rekufunga mupfungwa apo mafungiro evanoita asingateereri zvingaita basa rekuzviisa pasi ruzivo mune zvidzidzo. Iyo inyanzvi inyanzvi inorongwa naKolb inotora nzira yakanyanyisa uye inokurudzira kuti zvakaitika sei, kusanganisira cognitions, zvakatipoteredza, uye manzwiro, zvinokanganisa nzira yekudzidza.
Muenzaniso Wezvakaitika Pfungwa Inyanzvi
Mumuenzaniso wemuongorori, Kolb akatsanangura nzira mbiri dzakasiyana dzekuziva zvakaitika:
- Concrete Experience
- Abstract Conceptualization
Akaratidzawo nzira mbiri dzekuchinja chiitiko:
- Reflective Observation
- Ongororo Dzakashinga
Aya maitiro mana ekudzidza anowanzoenzanisirwa semhepo.
Maererano naKolb, ruzivo rwechokwadi runopa ruzivo runoshanda sechikonzero chekufungisisa.
Kubva pane izvi zvinofungidzirwa, tinofananidza ruzivo uye tinogadzira zvinyorwa zvisinganzwisisiki. Isu tinoshandisa mazano aya kuti tive nemafungiro matsva pamusoro penyika, yatinozoedza kuedza.
Nokuedzwa kwemazano edu, isu zvakare tinounganidza ruzivo kuburikidza neruzivo, mabhasikoro kumashure kwekutanga.
Izvi hazvirevi kuti zvinotanga nehupenyu, zvisinei. Pane kudaro, munhu mumwe nomumwe anofanira kusarudza dzipi yekudzidza mode inoshanda zvakanakisisa zvichienderana nemamiriro ezvinhu chaiwo.
Somuenzaniso, ngatifungei kuti muchaenda kuitisa motokari. Vamwe vanhu vangasarudza kutanga kudzidza kuburikidza nekufungisisa vamwe vanhu sezvavanotyaira. Mumwe munhu angasarudza kutanga zvishoma, nekuverenga uye kuongorora bhuku rekudzidzisa motokari. Asi mumwe munhu angasarudza kungosvetuka mukati uye oenda kumashure kwechigaro chemotokari kuti aite zvekufambisa mumutambo wokuedzwa.
Tingaita sei kuti tidzidzei nzira ipi yekudzidza yekuziva inozoshanda zvakanakisisa? Kunyange zvazvo kuchinja kwemamiriro ezvinhu kwakakosha, zvatinosarudza zvinotora basa guru. Kolb anotaura kuti vanhu vanoonekwa se "varindi" vanofarira kutarisa kwekucherechedza, asi avo vari "vanoita" vanowanzoita basa rokushingaira.
"Nemhaka yezvatakagara nhaka, zviitiko zvedu zvekare zvehupenyu, uye zvido zvekugara kwedu, tinokura nzira yakasarudzwa yokusarudza," Kolb anotsanangura.
Izvi zvinoshandiswa zvakare zvinoshanda sechikonzero chekudzidza kweKolb . Muchidzidzo chekudzidza ichi, imwe neimwe yemhando ina ine simba guru rekudzidza maitiro munzvimbo mbiri.
Somuenzaniso, vanhu vane ruzivo rwekudzidza Diverging vanonyanya kunzvimbo munzvimbo dzechiitiko chekrete nekucherechedza.
Kolb inoratidza kuti zvinhu zvakasiyana-siyana zvinogona kuita kuti tide kudzidza maitiro. Zvimwe zvezvinhu zvaakaona zvinosanganisira:
- Unhu hwemunhu
- Educational specialization
- Basa rokusarudza
- Current job role
- Adaptive unyanzvi
Kutsigira uye Kururamisa
Nepo nharo yaKolb ndeimwe yemafambiro ekudzidza akawanda kwazvo mumunda wezvedzidzo, yakave yakatsoropodzwa kakawanda nokuda kwezvikonzero zvakawanda.
Support
- Kolb pachake tsvakurudzo inoratidza kuti pane kuwirirana pakati pevadzidzi kudzidza mitemo uye majors avo vakasarudzwa. Vanhu vanosarudza mapikoroji ekorosi uye maitiro anonyatsoenderana nemafambiro avo ekudzidza anowanzove akazvipira kumunda wavo.
- Kudzidza kune ruzivo kunogona kubatsira pakubatsira vanhu kuongorora simba ravo pachavo pavanodzidza zvinhu zvitsva.
- Dzidziso yacho inotaura kuti vadzidzi vanogona sei kutamba pamasimba avo uye pamwe nekuvandudza nzvimbo dzavasina simba.
Kurwiswa
- Dzidziso yacho haikwanise kutarisa zvakakwana basa pane kusingafungidziri ruzivo runoita mumutambo wekudzidza.
- Kunyange zvazvo dzidziso yacho yakanaka pakutsanangura kuti kudzidza kunowanikwa sei kune vanhu, hazvina zvishoma kutarisa kudzidza kunoitika mumagariro makuru evanhu. Kutaurirana kweumwe munhu neboka guru kunobatsira sei ruzivo rwekudzidza?
- Kudzidzira maitiro hakugone kuve yakasimba pane kwenguva. Semuenzaniso, kumwe kuongorora kwakawana kuti vanhu vakuru vanopfuura makore makumi matanhatu nemashanu vanowanzova vanocherechedza uye vanofungisisa pavanenge vachidzidza.
- Vamwe vatsoropodzi vanoratidza kuti dzidziso yacho inonyanya kutarisa uye inogadzirisa.
References:
Kolb, DA, Boyatzis, RE, & Mainemelis, C. "Dzidziso yekudzidza yakakosha: Ongororo yekare uye itsva mazano." Mukufungidzira pamusoro pemagariro, kudzidza, uye mafungiro. Sternberg & Zhang (Eds.). NJ: Lawrence Erlbaum; 2000.
Kolb, DA Dzidziro Inowanikwa: Kuziva sechikonzero chekudzidza uye kukura. New Jersey: Prentice-Hall; 1984.
Miettinen, R. "Mhemberero yekudzidza inodzidza uye John Dewey nharo yekufungisisa nekuita." International Journal of Education Lifelong, 19 (1), 54-72; 2000.
Truluck, JE, & Courtenay, BC "Kudzidza maitiro ekufambisa pakati pevakuru." Dzidzo Gerontology, 25 (3), 221-236; 1999.