George Kelly's Theory of Personality
Iwe pachako unovaka dzidziso inoratidza kuti vanhu vanozvivaka pachavo vanovaka pamusoro pekuti nyika inoshanda sei. Vanhu vanoshandisa izvi kuvaka kuitira kunzwisisa kwezvavanoona uye zvakaitika.
Nyika yatiri kurarama nayo yakafanana kune isu tose, asi nzira yatinoona nayo yakasiyana kune mumwe nomumwe. Semuenzaniso, fungidzira kuti iwe neshamwari yako uri kuenda kunzvimbo yepaki uye iwe unotarira imbwa huru inodha.
Iwe pakarepo unoona mhuka inofadza uye inonakidza yaunoda kudya. Shamwari yako, kune rumwe rutivi, inoona mhuka inopisa yaanoda kudzivisa. Vanhu vaviri vanogona sei kududzirwa kwakasiyana kwakadaro kwechiitiko chakafanana?
Maererano nomudzidzisi wepfungwa George George , unhu hunoumbwa nehutano hwakasiyana-siyana hunofanirwa nomunhu wese kuona chokwadi. Kelly aidavira kuti munhu mumwe nomumwe akanga akafanana nesayendisiti. Kungofanana nemasayendisiti, tinoda kunzwisisa nyika inotitenderedza, taura matanho pamusoro pezvichazoitika zvakare, nekusika zvinyorwa kutsanangura zviitiko.
Kunyatsoita Kwazvo Sei Kuumba Dzidziso Inoshanda?
Kelly akafunga kuti tinotanga nokutanga kukurudzira marongerwo ezvigadzirwa zvemunhu, izvo zvinenge zvichisimirirwa mupfungwa zvatinoshandisa kududzira zviitiko. Aya anovakwa anobva pane zvakaitika kwatiri nekucherechedza.
Munguva yekutanga kwema1950, maitiro uye maitiro epfungwaanalytic akanga achiri kunyanya mune zvepfungwa .
Kelly akatsanangura kuti pachake anovaka dzidziso semamwe maonero aibva kune idzi mbiri mbiri dzakakurumbira.
Panzvimbo pokuona vanhu sevanenge vachida kuita zvidzidzo, avo vaishamwaridzana nevanoshamwaridzana, vanosimudza , uye kurangwa kwavakasangana navo mumamiriro avo (maitiro) kana kuti zvishuvo zvavo zvisingazivikanwi uye zviitiko zvehucheche (psychoanalysis), Kelly aidavira kuti vanhu vanoita basa guru vanounganidza nekududzira zivo.
"Maitiro haasi mhinduro kumubvunzo wepfungwa; ndiwo mubvunzo, "akadaro.
Apo patinorarama hupenyu hwedu, tinoita "miedzo" inoisa zvatinodavira, maonero, nekududzirwa pakuedzwa. Kana zviitiko zvedu zvichishanda, zvinosimbisa zvatinotenda zvino. Kana vasingakwanisi, tinokwanisa kuchinja maonero edu.
Chii chinoita kuti izvi zvivakwe zvakakosha? Nokuti maererano naKelly, tinoona nyika kuburikidza ne "lens" yezvivakwa zvedu. Izvo zvinogadzirwa zvinoshandiswa kuzivisa uye kutarisira zviitiko, izvo zvinotarisa maitiro edu, manzwiro, uye pfungwa.
Kelly akafungawo kuti zviitiko zvose zvinoitika zvinoshandiswa kune zvinyorwa zvakawanda, izvo zvaanotaura sekushanduka kwakagadzikana. Apo isu tiri kuedza kuve nechinangwa chechiitiko kana mamiriro ezvinhu, akaratidza kuti isu tinokwanisawo kusarudza uye kusarudza chivako chatinoda kushandisa. Izvi dzimwe nguva zvinoitika sechiitiko chinotanga, asi tinogona zvakare kuratidza kumashure pane zvakaitika kwatiri tobva tasarudza kuaona nenzira dzakasiyana.
Tinoshandisa Sei Sokuvaka?
Kelly akafunga kuti kushandiswa kwekugadzira kuvaka kunoshanda nenzira yakafanana iyo musayendisiti anoshandisa dzidziso. Kutanga, tinotanga nekufungidzira kuti kuvaka kumwe kunoshanda kune imwe chiitiko.
Isu tinoedzesera iyi pfungwa kuburikidza nekushandisa kuvaka nekufanotaura nezvekuguma. Kana kufanotaura kwedu kwakarurama, zvino tinoziva kuti kuvakwa kunobatsira mumamiriro ezvinhu aya uye tinoichengetedza kuti tishandise munguva yemberi.
Asi chii chinoitika kana matanho edu asina kuzadzika? Tingafunga nezvekuti sei uye patinoshandisa sei kuvaka, tinogona kugadzirisa kuvaka, kana tikasarudza kurega chivakwa zvachose.
Kudzokorora kunoita basa rinokosha mumunhu oga kuvaka chidzidzo. Inovaka inobuda nokuti inoratidza zvinhu zvinowanzodzoka mune zvakaitika kwatiri. Kelly akafungawo kuti kuvaka kunowanzorongeka nenzira yakarongeka.
Semuenzaniso, humwe humwe hutano hwekutanga hunogona kureva uye hwaro hwehukuru hwehurumende, asi humwe hwakaoma uye husinganzwisisiki hunovaka hunogona kuwanikwa pane dzakakwirira.
Kelly akafungawo kuti kuvaka kune bipolar; kunyanya, imwe neimwe yakagadzirwa ine mapaviri maviri akasiyana. Mimwe mimwe mienzaniso inosanganisira "kushingaira kubatana," "kunyatsoenderana nekushandura," uye "ushamwari hunoenderana neushamwari." Rutivi rwunoshandiswa nemunhu kune rimwe chiitiko rinozivikanwa sechikafu. Rutivi rusiri kushandiswa zvakajeka nderipi rakazara.
Zvakakosha kuyeuka kusimbiswa kune mumwe munhu mumunhu oga anovaka dzidziso. Zvinogadzirwa ndezvomunhu oga nokuti zvakabva pane zvakaitika muupenyu hwemunhu wese. Urongwa hwemunhu wega yega hwakavakwa hwakasiyana, uye ndiwo maitiro ega ezviitiko izvi zvinokonzera kusiyana pakati pevanhu.
Mherechedzo
- "Hazviiti here kuti munhu uyu, mumwe nomumwe nenzira yake pachake, atore zvimwe zvechimiro chesayendisiti, achitsvaka kufanotaura uye kutonga nguva yezviitiko zvaanobatanidzwa? Haazove nemafungiro ake, kuedza pfungwa dzake, uye oyera uchapupu hwake hwekuedza? Uye, kana zvakadaro, zvingave zvisiri izvo here kusiyana kwemaonero evanhu vakasiyana-siyana zvinopesana nekusiyana pakati pezvidzidzo zvemaonero evasayendisiti vakasiyana? "
(Kelly, 1963) - "Kelly aidavira kuti vanhu vane chikonzero chikuru chekufanotaura zviitiko zvavanosangana nazvo vanozviita kuburikidza nekugadzira hurongwa hwekuvaka, izvo zvavanoshandisa kududzira kana kuongorora zviitiko zvitsva. izvo zvakagadzirwa zvakasiyana nemunhu mumwe nomumwe, hurongwa hwemunhu wese hwekuvaka hunosiyana. "
(Carver & Scheier, 2000)
Sources:
Carver, CS, & Scheier, MF Pfungwa paunhu. Needham Heights, NJ: Allyn & Bacon; 2000.
Kelly, GA Nheyo yeMunhu: The Psychology of Personal Buildings. New York: WW Norton & Company; 1963.